Kích thước các hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Năm 2006, Hiệp hội thiên văn quốc tế (IAU) đã đưa ra quy ước mới để xác định một hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời. Theo đó, Hệ Mặt Trời chỉ còn lại 8 hành tinh thay vì 9 như trước kia.
 

Kích thước các hành tinh trong Hệ Mặt Trời
 

Hành tinh là gì? Thế nào là một hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời?

Trước đây, hành tinh được định nghĩa là một thiên thể có khối lượng không đủ lớn để tạo ra phản ứng nhiệt hạch của chính nó đồng thời có thể chuyển dộng có quỹ đạo quanh một sao, hệ sao hay tàn dư sao hoặc di chuyển tự do trong không gian. Tuy nhiên, thiên văn học hiện đại đã quy ước lại định nghĩa về hành tinh. Cụ thể:

Hành tinh là một thiên thể chuyển động có quỹ đạo xung quanh một ngôi sao, hệ sao hay tàn dư sao (thường gọi là sao chủ hoặc sao mẹ), có đủ khối lượng để lực hấp dẫn của chính nó thắng được độ rắn của vật chất và tạo thành trạng thái cân bằng thuỷ tĩnh đồng thời khối lượng này không quá lớn để phản ứng nhiệt hạch xảy ra. Hiểu một cách đơn giản hơn, một hành tinh là một thiên thể có hình cầu hay gần hình cầu (trạng thái cân bằng thuỷ tĩnh) xoay quanh một ngôi sao, hệ sao hay tàn dư sao và có khối lượng không quá lớn để phản ứng nhiệt hạch xảy ra khiến hành tinh đó nóng lên và phát sáng như một ngôi sao.

Ngoài ra, theo quy ước của IAU, một hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời phải thoả mãn 3 điều kiện sau:

- Chuyển động có quỹ đạo quanh sao chủ là Mặt Trời.

- Có khối lượng đủ lớn để lực hấp dẫn thắng được độ rắn của vật chất và tạo nên trạng thái cân bằng thuỷ tĩnh (có hình cầu hay đúng hơn là gần hình cầu).

- Chiếm ưu thế tuyệt đối về khối lượng trong quỹ đạo của mình (các thiên thể khác nằm trong cùng quỹ đạo có khối lượng không đáng kể, trừ vệ tinh của chính nó).

Như vậy theo quy ước trên, Hệ Mặt Trời sẽ gồm 8 hành tinh theo thứ tự là: Sao Thuỷ, Sao Kim, Trái Đất, Sao Hoả, Sao Mộc, Sao Thổ, Sao Thiên Vương, Sao Hải Vương. Trước khi quy ước này được đưa ra, mọi người công nhận thêm một hành tinh thứ 9 thuộc Hệ Mặt Trời là Sao Diêm Vương. Tuy nhiên, hiện nay Sao Diêm Vương đã bị “giáng cấp” và trở thành một hành tinh lùn. Để biết vì sao Sao Diêm Vương bị loại ra khỏi các hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, các bạn có thể tìm hiểu Tại Đây.

Các hành tinh trong Hệ Mặt Trời được chia thành 2 nhóm:

- Hành tinh nhóm trong bao gồm Sao Thuỷ, Sao Kim, Trái Đất và Sao Hoả. Đây là các hành tinh đá có thành phần cấu tạo chính là đất đá và các vật chất rắn.

- Hành tinh nhóm ngoài bao gồm Sao Mộc, Sao Thổ, Sao Thiên Vương, Sao Hải Vương. Đây là các hành tinh khí, có thành phần cấu tạo chính không phải đất đá và các vật chất rắn. Chúng có khối lượng lớn hơn rất nhiều lần so với các hành tinh nhóm trong.

Ngoài ra, vào năm 2016 các nhà thiên văn học đã tính toán và xác nhận sự tồn tại về mặt lý thuyết của hành tinh thứ 9 trong Hệ Mặt Trời. Tuy nhiên, công nghệ kỹ thuật hiện nay vẫn chưa cho phép loài người quan sát trực tiếp hành tinh này.
 

Kích thước và khối lượng của các hành tinh, hành tinh nào lớn nhất trong Hệ Mặt Trời?

Sao Thuỷ: Đường kính 4.878 km, khối lượng 3,3 x 10^23 kg.

Sao Kim: Đường kính 12.104 km, khối lượng 4,87 x 10^24 kg.

Trái Đất: Đường kính 12.756 km, khối lượng 5,98 x 10^24 kg.

Bạn nên tìm hiểu thêm: Những điều ít người biết về Trái Đất - Hành tinh của chúng ta

Sao Hoả: Đường kính 6.787 km, khối lượng 6,42 x 10^23 kg.

Sao Mộc: Đường kính 142.796 km, khối lượng 1,9 x 10^27 kg.

Sao Thổ: Đường kính 120.660 km, khối lượng 5,69 x 10^23 kg.

Sao Thiên Vương: Đường kính 51.118 km, khối lượng 8,68 x 10^25 kg.

Sao Hải Vương: Đường kính 48.600 km, khối lượng 1,02 x 10^26 kg.
 

Kích thước các hành tinh trong Hệ Mặt Trời
 

Như vậy các thông số trên đã trả lời cho câu hỏi hành tinh nào lớn nhất trong Hệ Mặt Trời, đó chính là Sao Mộc. Hành tinh này nắm giữ kỷ lục cả về kích thước lẫn khối lượng. Đồng thời, nó có đường kính lớn hơn gấp 10 lần, khối lượng lớn hơn gấp 318 lần và thể tích lớn hơn gấp 1.321 lần thể tích Trái Đất của chúng ta. Lớn như vậy nhưng bán kính sao Mộc chỉ lớn bằng 0,1 lần bán kính Mặt Trời và khối lượng cũng chỉ bằng 0,001 lần.

Trên đây là những thông tin về kích thước, khối lượng của các hành tinh trong Hệ Mặt Trời mà chúng tôi muốn chia sẻ đến bạn đọc. Hy vọng thông qua bài viết này, các bạn đã có thêm những kiến thức thú vị và hữu ích để hiểu hơn về Hệ Mặt Trời của chúng ta.

Tin Khoa Học khác:
  • Tại sao cốc nước để qua đêm có vị lạ?
    Sau khi thức dậy, bạn cầm ly nước còn dư hôm qua lên để uống và thấy có vị lạ. Vậy tại sao cốc nước để qua đêm lại có vị lạ hay do cảm nhận của bạn sai?
  • Lịch sử nguồn gốc ra đời của máy giặt như thế nào?
    Hiện nay, máy giặt là một trong những thiết bị, máy móc công nghệ phổ biến nhất trên toàn thế giới. Hầu như mỗi hộ gia đình đều sử dụng ít nhất một chiếc máy giặt. Tuy nhiên, ít ai biết rõ về nguồn gốc cũng như lịch sử ra...
  • 10 cơn bão mạnh nhất trong lịch sử thế giới
    Có rất nhiều tiêu chí khác nhau để đánh giá về cường độ và sức phá hoại của một cơn bão. Trong đó, áp suất tâm bão hay áp suất không khí ở mắt bão là một trong những tiêu chí phổ biến nhất.
  • Tìm hiểu về bão - Cơn phẫn nộ của tự nhiên
    Có thể ví những cơn bão như cơn thịnh nộ mà tự nhiên muốn giáng xuống thế giới loài người. Vậy chúng được hình thành do nguyên nhân gì? Quá trình hình thành như thế nào? Cấp bão mà người ta thường nói đến là gì và bão cấp nào...
  • Vì sao Sao Diêm Vương không còn là hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời?
    Tới nửa đầu năm 2006, trong quan niệm của mọi người và các ấn phẩm khoa học, Hệ Mặt Trời có 9 hành tinh. Tuy nhiên, Hiệp hội thiên văn quốc tế (IAU) sau khi nhóm họp đã quyết định loại Sao Diêm Vương ra khỏi danh sách các hành tinh...
  • Top 10 loài rắn độc nhất ở Việt Nam
    Việc phân biệt vết cắn thuộc về rắn độc hay rắn thường cũng như loài rắn độc đó là loài nào không hề dễ dàng. Đặc biệt là khi ở Việt Nam có tới 200 loài rắn khác nhau với hơn 50 loài có độc. Danh sách 10 loài rắn độc nhất...
  • Lý giải hiện tượng bóng đè
    Rất nhiều người đã từng trải qua cảm giác đang ngủ mà bị một thứ gì đó vô hình đè lên người nhưng không thể cử động và kháng cự. Hiện tượng này được gọi chung là bóng đè.
  • Quan niệm của các nước phương Đông thời cổ đại về hiện tượng nguyệt thực
    Nguyệt thực là một trong những hiện tượng tự nhiên xảy ra do ánh sáng của mặt trăng bị trái đất che mất khi đứng thẳng hàng. Tuy nhiên, trước khi khoa học giải thích được hiện tượng này, những người cổ đại ở các nước...
  • Những điều có thể bạn chưa biết về Trái Đất - Hành tinh của chúng ta
    Cho đến ngày nay, Trái Đất vẫn là nơi cư trú duy nhất của loài người. Đây là nơi chúng ta sinh ra, tồn tại và ra đi. Vậy, bạn đã hiểu được bao nhiêu điều về “Người mẹ khổng lồ” của cả nhân loại? Hãy cùng chúng tôi đi tìm...
  • Tìm hiểu về Mặt Trăng - Vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái Đất
    Mặt Trăng, người bạn đồng hành trung thành của Trái Đất, một trong những nhân tố góp phần quan trọng trong việc hình thành và duy trì sự sống của các sinh vật, trong đó có con người. Vậy bạn đã biết những gì về Mặt Trăng? Hãy...